saddastan

جک غول کش و لوبیای لیبی!

2011-12-27T17:00:00.000+03:30

تپانچه ی طلایی جیمز باند
توی دست های ترسیده ی معمر
هدیه ی برلوسکونی زن باز بوده
لابد!
که خم می شده تا کمر
بوسه می زده بر دست های پیرمرد
یا تحفه ی سارکوزی بوده
که زنش را هم هبه می کرده،
می کند
به بوی نفت
یا شاید
سوغات آقای آقایان است
مستر پرزیدنت تر و تمیز
دیوید کامرون
که جد اندر جد
توی کار داغ کردن خر متوسط هاست!

- شب است هنوز،
اما
خوب یا بد
لوبیا سر برآورده از فراز " سرت"
رفته تا بالای ابرها
کدام فریشته را دشت کند
- هیهات!

سرهنگ فقط باتوم را میل نکرده بود
و مهمان دائمی بادهای صحاری ست

روانش قرین آرامش باد!

.

یادمانی برای بهرام حیدری

2010-10-09T18:13:00.000+03:30

یادمانی برای بهرام حیدری

جهان خواننده ، جهان قشقایی ، به جهان مرده گان پیوست

2010-04-15T10:32:00.004+04:30

این اولین بار است که می خواهم درباره ی یک خواننده ی لس آنجلسی بنویسم. قدیم ترها درباره ی فرهاد یا مازیار و فریدون فروغی و بعدها هم درباره ی بهمن علاء الدین نوشتم و زیاد هم نوشتم؛ ولی نشده بود که درباره ی کسی از اصحاب هنر و بویژه فرنگ نشین ها نوشته باشم. یادم نمی آید. اصلن شاید اعتقاد به این دسته بندی از اساس غلط است. کسی لس آنجلسی ست و کسی نشسته در تهرانجلس! واقعیت هم همین است. و این بازی روزگار است که بدجوری رقم های ریز و درشت بروز اهل هنر آورده و می آورد. جهان، جهان قشقایی، با آن سبیل های نمادین شیرازی. و صدای محزون و دلنشین. هم توی پوست خواننده های سنتی عهد کهن رفت و پیروز و سربلند بیرون آمد و هم 6 و 8 خواند و جایگاهی در پاپ داشت و هم به ایران و موسیقی ایرانی و ساز ایرانی وفادار ماند. بجز یک ترانه " دارا و سارا " که خواننده ای درون مرز هم می توانست و می تواند آن را بخواند، ترانه ی سیاسی هم نخوانده که بگوییم در زمره ی مخالفین بوده و از این حرف ها. یک آدمی بوده - به زعم من و در ظاهر - که بدون زد و بندهای رایج و نان قرض دادن ها و منت کشی های مرسوم خیلی ساده آمده کارش را به عنوان یک خواننده شروع کرده، صدای دلنشینی هم داشته، اشتباه هم نکرده فی المثل در انتخاب شعر و ترانه و هرچه خوانده خوب خوانده و اگر مثل خیلی ها که شلوغی شان از عمق کارشان بیشتر بچشم می آید، معروف نبوده یا نشده به خاطر همین ساده گی و بی شیله پیله گی ذاتی اوست.

جهان متولد 1334 خورشیدی ست و کار حرفه ای اش را از کانادا شروع کرد و به لس آنجلس کشاند. آلبوم های متعددی از او منتشر شده که آلبوم " بیاد بزرگان " ش فوق العاده ست. بجز این آلبوم ، شهر عشق، لحظه های عاشقی، طلوع فردا، خبر تازه، از دست عشق، سرگذشت، پرنده و پرواز نیز دیگر کارهای او هستند و در خبرهاست که دو آلبوم دیگر نیز از وی آماده شده که هنوز منتشر نشده. ترانه ی "نگاه کن "هم بسیار زیباست که بر اساس شعری از فروغ فرخزاد ساخته شده.

خبر درگذشت جهان را رضا بختیاری اصل بمن داد. در صبح روز بدی که همه چیز بد بود و از خیلی چیزها حال مان گرفته بود.

روحش شاد

برای چارشنبه سوری

2010-03-16T17:59:00.002+03:30

شب جلجتای خواب را دور می زند

حالا
من رابین هود قصه نیستم، هستم؟!
شب
که از فراز سر پشه ای
جلجتای خواب را
دور می زنی
می روبی
به فکر خراج دست هایی باش
که شور را
از یاد برده است.
چهارشنبه ها ممنوع است
تا اطلاع ثانوی
ـ به شوخی برگزار می شود، سوری!
جیک جیک مستون و
قر و قمیش ساده
و خنده ای که
بر لبان تو آماسیده
و چشمک ستاره ای
که در دود و دفنگ شب
جدی گرفته نشد.
حالا من رابین هود قصه ام
کمند می زنم تا
پل سوم کیانپارس
تا ساحلی که لبش را گزیده است
آب گلی
که بلعیده
لیسیده
مکیده
بیارم فشفشه ها را سوغات
برای کودکم
ـ : جان کوچولو!
ذوق می کند، بکند
چهارشنبه ها را چوب حراج
با کتکی که
به قالی می زند مادر
دم عید است
بتکان از دلم، روحم
خسته ام
چهارشنبه ها ممنوع است
چهارشنبه ها تعطیل است
چهار تخم شاهدانه
ترش می دود در دهان رضا
توی صبح اسفندی
که غبار می وزد، می بارد
رویید در دلم، تناور شد، بالید
می خوابم حالا
تا صبح روشن بهار
تا سال هر چهارشنبه ی روشن.

یک توضیح: " این شعر را فکر می کنم دوسال پیش نوشتم ولی گفتم بد نیست بزارمش توی وبلاگ "

نوروز

2010-03-16T13:35:00.003+03:30

نوروز بر تمام هموطنان و دوستان مبارک باد

پای افشانی از اهواز تا آبادان!

2010-02-27T12:06:00.005+03:30

به : سیروس رادمنش

چو می خوری قطره ای به یاد یار

حتا اگر کشمش سبز

با چای

در غروبی دلگیر

بی خورشید

یا نخی سیگار

وقتی دود می شویم

نادری را بهم ریخته اند

چنان که

طالبان کابل و

مغول ها سمرقند را

نادر

- طفل خدا -

تاوان چشم های کرم زده را

پس می دهد

جرثقیل ها

آدم ها را اجیر کرده اند

تبرزین

یافت می نشود ولی.

نرده های آبی

پیراهن فاجعه

در غبار گس و گسترده

در سراسر شهر

تمام پیرامون

تا چشم

که دیگر کار نمی کند

اینجا اهواز است

شهری که

هر کی آمده

مالیده، ریده، رفته!

تو

جفت ستانده ای از ماچین

و این سرآغاز ویرانی ست، رفیق!

سند به نام تو

هیچ رنگین کمانی

در کرانه ی این دفتر

نمی تابد

- حاجی!

این کیش میش ها به چند؟!

- فروشی نیست، عینی!

خوش گلدی ...

آبودانی ام کاکا

بووام مونه رو خشت عزب خونه

توی خیابون پهلوی خالی کرد

ننه م خاطرش نبود

شب بود، شرجی یا شمال بود

دست خودش نبود

- هر چی!

هنو جنگ نبود

خبری از کاتیوشا و خمسه خمسه نبود

هنو تو لین یک

عرق کیش میش می فروخت

اون یارو

آراپیک

که یه روز متلک انداخت به مو

و به خال سیام

- ایناها،

ببین، ای گوشه ...

که به جاش

دو تا چک افسری

نهاد من گوشاش

- کریم

و یه چاقو رو لپ چاقش

که وقتی با ننه م

و پری ترکه

اعدام شون کرده ن

خط ش از دور

پیدا بود

هنوز چشم ها می دید ولی

چشم ها می دید انگار...

جنوب

جنون شاعری ست

که وقتی مرد

هنوز از هیمنه اش

می رمند،

می ترسند

- علی الخصوص -

توی جیب هاش

چاقوی نقره کار زنجان و

پارکر اصل انگلیسی هم هست

چند حبه کشمش ارزان

جا مانده در رف

برای زهره ی ماهان!

آن سوی دریچه

کنار نهر سیاه

پیرمردی قوزی

به موج آب می نگرد

شعر ناب می خواند!

در شهر

یکی مثال من پیدا نیست

صد شهر

دگر

چو من کسی

شیدا نیست

سوزنبان پیر

مرده

هیچ قطاری از ایستگاه

نمی گذرد

درگاه

پر از غبار و دلتنگی

و هیچ دستی

آستانه را

بیدار نمی کند.

اهواز

هفتم اسفندماه 88

یک شعر جدید: شنبه

2010-02-02T11:51:00.001+03:30

تا شنبه فاصله هاست
مثلن یک دره با هشتاد تا کوه
و دشتی آسیمه از بره های شوریده گی ذهن!
قلمرویی پر از پچ پچ سایه ها و هراس های شیوا
و « *کل کلات » هایی که گول ت می زنند
- زده اند!
و قصه هایی پر از غول و نیرنگ حور- آدم و آینه های کاشی
و خواب های تخدیری در گودال های خنجر و خار و درفش
جاده های بزروی پر از هول و ولا
که رژه ی هر گله ای ش در یاد نیست!

تا شنبه فاصله هاست
با فرصت هایی به شدت کاهی
و خبر مرگ عتیق گیاهَ ش در پیش
و مجال شلنگ اندازی باد در معبر ستاره
- هیهات!

در برکه چه آواز غریب کولیان!
چه ساز مهیب باز- خاموشی!
چه هلهله ی مشکوک و مبهم جن – پریان!
و رویای پونه را
با چشم های ترسیده
میان بیشه
گم کردیم!

............................................

کل کلات = پرنده ای خاکستری با کاکلی در سر . همان کاکلی

شعری از زنده یاد قدرت کیانی: یادی از کوچ

2010-02-01T12:37:00.000+03:30

یادش به خیر باد
آن روزهایی که کوه
در دام تور شکوفه های بادام
و بوی صمغ درختان پسته ی کوهی
پذیرای پاهای خسته مان می شد
یادش به خیر باد
آن کوره راه های سخت
که پیوند دست های مهربان ما بودند
آن دشت های خورشید خیز بابونه
آن لکه آبر سفید کمرکش کوه
که کوه را فراتر از آسمان می برد
یادش به خیر باد
از پای صخره های سبز خزه
چشمه های آسوده گی
و مشت کاسه های صداقت
که آیینه لبان تو می شدند
با بی قراری دستم
که تنها انتهای روز می پایید.
آن روزهای خوب
که شانه های تو طالع بود.
آن اسب های یاغی سرکش
با یال های خیس
و عبور پر از ترانه ی کارون
هی های در هم ایل
درعبور دوباره از کارون
یادش بخیر باد
یادش به خیر باد
*
اینک ،
مادر نشسته است ، در پای باغچه یی
که به اندازه ی یک فریب هم نمی خندد
و دشت های وسیع هجرت را
دیوار های کوچه محدود می کنند.
مادر، بگو!
آن دار بست های پر شکوفه ی رنگین کمان
دستانت
زیر سیاه چادر شادمانی، کو؛
از پشت پنجره
سرفه می کند ، پدر
و شاهین چشم هاش
ـ«که خط عبور قافله را
از فراز هزار قله می پاید»
بالش شکسته است.
و برادر
از چند سال پیش
نی لبکش را
در هفت توی فراموشی اش
حبس کرده است
و پا پیچ ها و گیوه هایش
و لبخند پاک روستایی اش را
شاید که
« شکوفه »
دخترکان باغ همسایه ، گل شود
بر شاخه های ترد فریب.
*
دیوار های خانه هر روز
نزدیک می شوند
و سقف
مجالی برای ایستادن نمی دهد .
دیوارهای کوتاه خانه :
کوه بزرگ نهاده در برابر من
بی هیچ راهی
و هیچ روزنی
اما صدای زنگوله های رفتن را
و بقجیل ایل را
می شنوم مدام
پدر هم شنیده است
شب های بی شمار !
آن روزهای خوب
روزهای کوچ
یادش بخیر باد *

قدرت، کسی که مثل هیچ کس نیست

2010-02-01T12:25:00.001+03:30

البته که من دستم به قلم نمی رود. بدیهی است که شرمساری از آن روح بزرگ ، مانع قلم فرسایی است. چگونه ، من چگونه می توانم از کسی بگویم و برای کسی بگویم که در تمام این سالها ـ چه قشنگ گفته است سیروس : قرقی وار ... ـ همچون قرقی بر فراز سر ما می چرخید و می چرخد و صدایش را کسی نمی شنود و نامش را شترگاوپلنگ ها و پهلوان پنبه ها به هر طریق ممکن ـ به زعم خود پوشاندند و هنوز می پوشانند؛ من یک صدا، یا سیروس فوق العاده تنها در باب توان و هوش سرشار و استعداد حیف او ، مگر در این آشفته بازار چه می تو انیم بگوییم ؟! بسیاری از شاعران ، قدرت کیانی را نمی شناسند. بسیاری دیگر چنان که در حق زنده ها نمی خواهند و تاب وجود دیگران را ندارند حتا شنیدن و خواندن صدای توانمند شعر شاعری چون قدرت را نیز بر نمی تابند . معدود شاعران دیگری هم که ارادتی و شناختکی ! از قدرت دارند گویا تنها شعر کوچ او را شنیده اند ـ همان که در فرازی می گوید ... سبیل های بور ت برادر /بافه های ... و الی آخر ـ و گویا قدرت نوشته و شعر دیگری ندارد. در حالی که چنین نیست و شعرها و آثار به جای مانده از قدرت اگر همتی برای جمع آوری آنها باشد و همه ی دستنوشته های آن عزیز جمع آوری شود ، بسیار متعددتر از چیزی است که تصور می رود و همین من تک صدا با رغبت تمام ، حاضرم کل هزینه های چاپ و نشر مجموعه آثار او را بپردازم . آن هم نه به این نیت که هدف کاسبی باشد و یا در پی چاپ دست نوشته های قدرت ، کلاغ های پیر و قرقروی شعر ، پته ی تهی شان رو شود؛ که هدف نهایی این است که نسل تجربه کننده و مشاهده کننده یی که به جز چند صدا و تصویر هزار بار تکرار شده کسی چون قدرت را نخوانده اند و نشناخته اند ، ببیند که شعر خوب و قوی چیست و در همان زمانه یی که سالهای درخشان موج ها و نحله های فکری ـ ادبی بود ، چگونه و چه کسی در کنار گوش شان شعر خوب می گفت و متاسفانه چه درد آور رخت کوچ را در بدموقع ترین سن و سال به تن کرد و ورپرید . نمی دانم آیا صدای من تک صدا و سیروس فوق العاده تنها چقدر می تواند رسا باشد و در هدف پیشِ رو ، محرک آنانی باشد که هر چه از قدرت ، نزد آنها باقی است در اختیار ما بگذارند که کتاب درخور شان نام او منتشر شود .

...........

تکمله: سیروس رادمنش موقع نوشتن این یادداشت هنوز به قدرت کیانی نپیوسته بود.

آدمی چه تنهاست

2010-02-01T10:14:00.000+03:30

فکرش را بکن ، حتا در یک خانواده ی 7 یا 8 نفره ی تقریبن شلوغ باشی و هیچکس حرفت را نفهمد و بیشتر ساعات شبانه روزت را یا در حال خواندن کتاب و روزنامه باشی یا گم شدن در دنیای مجازی اینترنت . حوصله فیلم دیدن هم که دیگر نیست ، چون تقریبن همه ی آن فیلم هایی را که دوست داشتی ببینی ، دیدی و تک و توک باقیمانده ی آن فیلم هایی را هم که گیرت نیامده ، شاید دیگر گیر نیاید و یا کاملن اتفاقی به دست بیاوری... آنهم در آینده و روزی نامعلوم.
شنیدن موسیقی هم دیگر حالی به حالی ات نمی کند و با دوستان دور و نزدیکت هم دیگر ، رفاقت چنگی به دل نمی زند! به قول نصرت رحمانی شاعر ـ مرحوم شده ! ـ این روزها با هر که دوست می شویم / احساس می کنیم که وقت خیانت است! ـ نقل به مضمون. در چنین حالتی است که مثلن سایتهای دوستیابی فعالیت شان گل می کند. ورود آدمهایی که همدیگر را نمی شناسند و حضور آنها بر زندگی سابیری همدیگر! آدمهایی که به طور عمده زبانشان را به کیبوردها واگذاشته اند!
آدم چه تنهاست! این که مثلن کسی در آن گوشه ی لالی با آن کس دیگر در گوشه ای از لیبریا پیام های نوشتاری و کم کم ای میل و چت و از این برنامه ها دارد و از این طریق با آدمی ناشناس که شاید از اساس آن چیزی و کسی نباشد که می نمایاند و تنها و تنها یک نام است که به طور عمده نام دوم و عجیب و غریبی هم هست ، همه از برکات و از سر صدقه این قرن آشوب زده ی توفانی و به بحران رسیده است. انسانهای مضطرب و تنها و نشسته بر یک صندلی و روبروی یک مانیتور که دلی خوش دارند و خیالی به پرواز درآمده ! این نکته می تواند ادامه داشته باشد!

عاشورای 2007 و چگونه باد قرن ها را در نوردیده است

2010-02-01T10:03:00.000+03:30

چه باد عجیبی !
به روی صفحه ی چت من چنگ انداخت
گرفت تارک موی
از گوشه ی چپ مونیتور
بیرون زده ی دختر داکار
رفت درون سلول ها و دیودها و خازن ها
مرا به عشق فرا خواند
سور در جوار تمساح هایی که
ـ می ترسم !
خورشید دل سوزان آن لعبت
مکید یکباره
نبات و ریشه ی حیات مرا ساده
و سوخت تا شب اهواز
نیمروز عاشورا
ـ خونین !
و من در یاخته هایش دیدم
در کنار ویروس های کشته شده
دکتر وب
می شست ؛ کفن می کرد
و شیهه ی چار اسب زخمی
یک space ، یک enter
چل سوار بی مرکب
افتاده بر بالش سپر
هزار قمری در بدر
خیره به آسمان lsd
و شمر می رفت با یونیفرمش
سراپا خونی
با دندون قروچه.
*
چه باد عجیبی در اهواز
چه بارانی بارید آن شب
مختار تا صبح
چت کرد، pm داد
تار موی دختر داکار
ناگهان گم شد
ـ disconnect !
جیغ کیس آبستن برخاست
خیمه ها و لاشه ی اسب ها
دسته ی نیزه های پاییزی
خاک و غبار شد آرام
آهسته، آهسته، آهسته .

به یاد بهمن علاءالدین / مسعود بختیاری

2010-02-01T08:49:00.001+03:30

يادش به خيرمی خواندیم : ” انتظارم به سر مي‌ياد / شام تارم به سر مي‌ياد / يار من از سفر مي‌ياد ... ” يا اين يكي : ” من / مجنون‌ترم از مجنون ليلي / تو / عاشق‌تري از ليلي مجنون ... ” و يا : ” گفته بودم يه روزي شايد فراموشت كنم / حالا شايد نمي‌گم بايد فراموشت كنم ... ” در آن سالهاي دور بي‌دردي كه نمي‌دانستيم عشق چيست و يا كه يار چه صيغه‌اي است و يا حتا نمي‌دانستيم ليلي و مجنون ، كدام يك مرد است و كدام زن ؛ نوار كاستي را با آن ضبط‌هاي سنگين و سياه آيوا كه هيچوقت خدا واير برقش را نديديم و با قوه‌ي بزرگ كار مي‌كرد ، مي‌شنيديم كه صداي خواننده‌اش با صداي خواننده‌هاي كوچه بازاري و جدي آن سالها فرق داشت. موسيقي‌اش با پاپ مدرن آن روزگار متفاوت بود و انگاري از صداي خواننده بوي خاك را مي‌شد استنشاق كرد. پدرم مي‌گفت: نام خواننده علاالدين است . بدون همزه‌ي مياني اسم. و حتا به بهمن‌اش اشاره نكرده بود. و ما نسل گيج و گول نُه و ده ساله‌ي آن سالها ، ترانه‌هاي علاء‌الدين را از بر مي‌كرديم و با صداي دو رگه مي‌خوانديم. ” انتظارم به سر مي‌ياد / شام تارم به سر مي‌ياد / يار من از سفر مي‌ياد ... ” و يا: ” من / مجنون‌ترم از مجنون ليلي / تو / عاشق‌تري از... و چند سال بعدتر ، شايد در دوازده و سيزده سالگي ـ سنّ آغاز تناقض‌هاي ابدي من ! ـ در همان حال كه با تير و كماني در دست به جان سارها و گنجشكهاي نگران مي‌افتادم و عشق به كلكسيون داشتن هم ، نه به تبعيت و تقليد از كسي ـ‌ چرا كه خانوادگي، مال اين حرفها نبوديم ـ در من بيدار شده بود و در عطش جمع كردن كاست‌هاي مثلن فرهاد و فريدون فروغي و مازيار و كوروش يغمايي ـ كه سه تاي اول عمرشان را در همين سه چهار سال اخير به شما دادند و تنها از اين جمع ، يغمايي زنده است ؛ هميشه و همواره دو نوار كاست از علاء‌الدين هم در كارتن نوارهايم موجود بود. و بعد ، ناگهان ” مال كنون ”آمد. كاري سُترگ و بزرگ از عطاء جنگوكِِ متولد لار فارس . هم او كه بختياري نبود و نيست ، ولي بيش از هر بختياري ديگري به موسيقي بختياري خدمت ارزاني داشت. اين قوم موسيقي‌هاي محزون! اين قوم مغموم هميشگي! اصلن انگار بختياري را با غم و مرگ قرابتي است. اصلن ما خودِ برادرِ مرگيم! فكر نمي‌كنم در هيچ تيره و طايفه‌اي و در هيچ فرهنگي ، اين جايگاهي را كه مرگ در بختياري دارد ، داشته باشد. هميشه صدر مجالس ما ، مجالس مرگ است. هميشه آن بالا بالاها تكيه زده است اين لامَصّب! نگاه كنيد به عزاداري بختياري‌ها. چه تشريفاتي! چه هيمنه‌اي! سنگ هم باشي آب مي‌شوي وقتي دراي چپي آغاز مي‌شود! چه سور و ساتي براي مرگ مي‌گيرند اين ايل جليل! و براي همين است كه اشتهار پيدا كرده‌ايم به مرده پرستي! و البته براي علاءالدين جاي شيون وجود ندارد چه رسد به مرثيه‌سُرايي ! و نگاه كنيد به غم . كه در موجزترين حالات و باشكوه‌ترين يادكردها مُدام ، هي تكرار مي‌شود و كهنه نمي‌شود مثلن ياد نامدارخان و عليمردان‌خان . و يا نبرد دشت‌شير و يا چل‌پلكان ـ كه بهرام حيدري به زيبايي روايتش مي‌كند ـ . و شور و تراژدي كه با هر بار شنيدن از نو مي‌زايد و آدمي را به وجد مي‌آورد. عبده‌ممد للري . خان‌هاي خوب. خان‌هاي بد. خانمان‌هاي برباد رفته . و غرق شدن در روايت كوچ . درنگ ـ درنگ گله‌هايي كه نداشتيم. سوار بر اسب‌هايي كه نتاختيم. نبرد با قشوني كه نديديم. و اندوه . كه ناگهان جواني را به مردي ميانه‌سال تبديل مي‌كند. و چه جاي شگفتي اگر تمام اين فراز و فرودها در لحن علاء‌الدين موج مي‌زند! و مگر نبودند يا نيستند آنهايي كه بعد از علاء‌الدين خوانده‌اند و مثلن مي‌خوانند؛ كه محاسبه كني ، سرجمع شش دانگ صداي علاء‌الدين نمي‌شوند! همه يكي دو دانگ ! و بيشتر ، نه ! هرگز! و البته تمام اين نوشته ، هيچ جايش مرثيه نيست. و نوشتن بر كوچ صدا ـ علي‌الخصوص ، صدايي چون علاء‌الدين ـ از اساس غلط است. كه مرگ در برابر اين صدا كم آورده است. نگاه كنيد! شما زنده باشيد و دهه‌هاي بعد را شاهد باشيد! و مگر نبودند آدم‌هاي كم صدايي كه چه زود فراموش شدند! و برخي از همين فراموش شده ها هنوز هم هي مي‌خوانند! حالا و باز ، مال‌كنون و آستاره و كوگ تاراز و هي‌جار و ديگر كارهايش خواهد فروخت. قفل‌شكن‌ها ، قفل تنها نوار ويديويي‌اش را بيشتر از اين‌ها شكسته بودند و نوار ويديويي علاء‌الدين كه پشت سرش تبليغ اهواز رنگ ! نقش بسته ، باز به فروش خواهد رسيد. سی دی ‌هاي اورژينال 3000تومني و 300تومني ناجوانمردانه‌ي كنار پياده‌روها! باز هم به منازل راه مي‌يابد و تنها اين بار فرق‌اش اين است كه صاحبِ صدا، زندگي كردن را ترك كرده است و ديگر نمي‌خواهد نوار جديد بيرون بدهد!

ولي از آن بالا ، علاء‌الدين، بهمن علاء‌الدين به بختياري‌هاي چوغاپوش و بختياري‌هاي چوغا آويخته نگاه مي‌كند و با چهره‌اي متبسم مي‌خندد و به كودكاني كه هرگز نداشت و به زني كه هرگز به خلوت زندگي اش پاي ننهاد و به مردانِ داس به دست و چوپانان دشت‌هاي بي‌قراري لبخند مي‌زند؛ تا ما بچه‌هاي تخس سالهاي دور ، حالا در آستانه‌ي ميانسالي دوباره باز با همان ترانه‌هاي قديمي و با مال‌كنون‌اش عشق كنيم تا به زودي و با كمي تاخير به او بپيونديم.

لکه

2010-02-01T08:30:00.000+03:30

مثل بید می لرزد و می داند نمی بوسمش

نمی بوسمش و مثل بید می لرزد!

مثل بید می لرزد و باد

می شکوفد لای پنجره را

می وزد لای گل های مبهم پنجره

تا دیدار بید بلند آن ور دیوار

زن همسایه پهن می کند

رخت هایش همه سفید

در دلش ولی رشکی

مثل یک لکه!

با این که

می داند نمی بوسمش

باز می لرزد مثل بید

همچون باد...

اهواز 29 مهرماه 88

مصاحبه ایسنا با من

2010-01-30T18:56:00.001+03:30

يك داستان‌نويس گفت:

ادبيات ما از بدو پيدايش، صاحب کلاس و سبک و سياق و غناي فلسفي و انديشه است.

شهرام گراوندي در گفت‌وگو با خبرنگار ايسنا گفت: ادبيات هرگز با واپس‌گرايي ميانه‌اي نداشته و ندارد. حتي همين که في‌المثل ما در تاريخ ادبيات ايران از دوره‌اي به نام دوره فترت ياد مي‌کنيم و يا سبک و سياق هندي و صرف نظر از حجم بالاي شمارگان در قياس با دوره‌هاي ماقبل خود و آمار بالاي عناوين و کتاب‌هاي توليد شده در اين دوره، از بي‌غنايي و سطحي بودن آثار دوره فترت ياد مي‌کنيم؛ به زعم من مي‌بايست به عوامل ديگري رجوع کرد و عرضه و تقاضاي فرهنگ و وضعيت حاکميت و نگاه فرهنگي آن دوره را مد نظر قرار داد.

وي افزود: نمي‌توان بدون در نظر داشتن مقتضيات زمانه و سطح تبادل فرهنگي ميان ايران آن دوره با ديگر کشورها و يا بي‌توجه به ديگر آيتم‌ها حکم کلي صادر کرد و گفت که في‌المثل دوره فترت عقب‌گرد به گذشته و دوره انفعال ادبيات ما بوده است. اگر اين چنين قضاوتي را باور داشته باشيم، پس هنوز هم دوره فترت ادامه دارد و چون کسي مثل فردوسي نداريم و يا کسي مثل خيام و حافظ و خاقاني پس الفاتحه! ادبيات در ذات خود هيچ‌گاه با فترت و عقب‌ماند‌گي سر و کار ندارد و اين ادبيات رسمي و سفارشي است که ميل به بازگشت و رکود و در جا زدن و ايستايي دارد نه ادبيات پوينده و غيرفرمايشي و معترض و مستقل.

به اعتقاد نويسنده "لوزي‌هاي خزان زده": هيچ کدام از نحله‌ها و جريان‌هايي که چه در ماقبل تاريخ ادبيات معاصر يعني در قرون گذشته و چه در طي همين قرن پرآشوب با فراز و فرودهاي مختلف و با شدت و ضعف‌هاي نايکسان متولد شده، سر برآورده، رشد کرده، به اعتلا نشسته و يا منحرف شده و از بين رفته، هيچ کدام جرياني ناکارآمد و غيرمفيد نبوده و حتي شلخته‌ترين و ناهمگن‌ترين نحله‌ها و موج‌هاي في‌المثل پيدا شده در شعر نو که ممکن است به مذاق اکثريت هم خوش نيامده و نيايد، در مقابل باعث شده در دل واکنش‌ها و نقدها و يا موضع‌گيري‌هايي که بر عليه آن موج انجام شده، دستاوردهاي مثبت و غني و عالي را شاهد باشيم و اين که بگوييم نحله‌اي فکري و يا فلان موج کوتاه و بلند باعث حاشيه‌آفريني براي ادبيات معاصر ما شده طرحي از اساس اشتباه است. ادبيات يعني رشد و خيزش در بستر حاشيه و رويدادهاي حاشيه‌اي و لذت بردن و اوج گرفتن در فرادست معمول نگريستن و عادي رفتار کردن.

گراوندي در باب اين كه آيا ادبيات ما فكر و فلسفه‌اي دارد يا خير گفت: اين پرسش غريبي است. مثل اين است که بگوييم نيچه يک روز صبح از خواب پا شده و نگاهي به وايت‌بردش کرده که روي آن نوشته "اخوي! يادت باشد فقط در باب نيهيليسم دم بزني " و سپس ادامه "چنين گفت زرتشت" يا "فراسوي نيک و بد"ش را مينويسد و يا بالزاک به همين روش رئاليسم را بنا کرده و يا اميل زولا اگاهانه ناتوراليسم را دامن زده و گفته که "آقايان! اين چيزي که من مي‌نويسم ناتوراليسم است". در حالي که چنين نيست چرا که مولف يا فيلسوف در ابتدا مي‌نويسد و مي‌انديشد و بعدها، چه بسا در غياب و مرگ جسماني مولف و فيلسوف، عنوان و نام و سبکي از شيوه نگرش و يا نگارش وي مشتق مي‌شود. ادبيات ما هم چنين بوده است. چه در شاهنامه فردوسي و چه در اشعار اندک به جاي مانده از مهستي گنجه‌اي و چه در طرب‌انگيزي شعرهاي جناب رودکي و يا شادخواري و شادانديشي و دهري مسلک بودن هويدا در اشعار آقاي آقايان خيام که بارزترين و موجه‌ترين نمونه ادبيات فلسفي و واجد نگرش جهان‌بيني است.

وي در ادامه يادآور شد: در شعر مولوي نيز که خود دريايي از فرهيختگي و انديشه‌وارگي است و نيز هزارتوهاي پيچيده فکري، مسلکي، آييني و حتي علمي. پس در ادبيات ما چنين نبوده و نيست که فلسفه و تفکر خاص وجود نداشته باشد که نشود عنوان و يا اطلاق فلان سبک و سياق را بر آن ننهاد و هيچ ادبياتي حتي ادبيات دورترين و بي‌ارتباط ترين کشور روي زمين که هيچ مبادله فرهنگي در هيچ سطحي با ديگر کشورها ندارد و يا حتي ادبيات فلان قوم و قبيله با همه گسست‌ها و تکرارها، همان هم بدون پشتوانه فکري و فاقد فلسفه خاص نيست. منتهي همراه با شدت و ضعف که نفس هر موضوعي است.

او تصريح كرد: اين که در ترازوي قياس، ادبيات فرانسه را با ادبيات انگلستان و آلمان و ايران به عنوان نمونه بسنجيم، مي‌توان تفاوت‌ها را برجسته کرد و از زاويه ديد راوي نمره داد. البته اين عمل به بسياري مسايل مرتبط است. فضاي باز و عرصه عرضه و تقاضاي کالاي فرهنگي و حجم و ميزان اگاهي عمومي و ميانگين رشد آموزش و تحصيل در يک کشور و مسايلي ديگر موجب ارتقا و يا فروماندگي مي‌شود. واقعيت اين است که ادبيات ما و نمايندگان ادبيات ما از قرن‌هاي گذشته همواره در سطح جهاني حضور موثر و قوي داشته‌اند و دارند و هرگز ادبياتي ابتر نداشته‌ايم.

او عنوان كرد: هيچ نويسنده‌اي نمي‌خواهد جاي حتي يک وزير و يا يک نماينده شوراي شهر را بگيرد و واسلاو هاول تنها نويسنده‌اي است که در تمام تاريخ جهان سوداي سياست‌ورزي حرفه اي در سر داشت که فکر نمي‌کنم خيلي هم خوشحال باشد از اين موضوع. نويسنده‌هاي ايراني که ديگر جاي خود دارند. خودسانسوري، فشار اقتصادي و مسايل درجه چندم ديگري هم هست که هميشه نويسنده‌هاي ما را نگذاشته که در ميدان جهاني به تببين و جااندازي نظريه و يا ديدگاه و يا به عبارتي به معرفي سبک خاص خود اقدام کنند. کاري به اين موضوع هم نداريم که مي‌شود يک نويسنده يا شاعر حزبي هم بود ولي در کل و در فقدان احزاب نتيجه اين مي‌شود که به صورت فله‌اي اين نويسنده و شاعر است که همواره آسيب ديده و از ميان مي‌رود. سبک رئاليسم جادويي نمونه‌اي است که يک عده مي‌گويند پدر اين سبک لوييس بورخس است و يک عده معتقدند گارسيا مارکز. ولي اگر انصافي باشد، پدر رئاليسم جادويي همين گوهر مراد خودمان غلامحسين ساعدي است که به قول شاملو در سياه‌ چال‌هاي ساواک و در زير شکنجه‌هاي دهشتناک رژيم گذشته تمام کرد و فقط جنازه‌اش را برداشت با خودش برد تا پاريس که در پرلاشز کنار صادق هدايت به خاک افتاد. در چنين فضاي رعب و وحشتي بود که صداي گلشيري اوج نگرفت و يا شاملو هرگز به نوبل ادبياتش نرسيد و ديگري و ديگري و ديگري چرا که نزاع‌هاي خانگي بيهوده و بي‌ثمر و در عين حال نابرابر نمي‌گذارد که حالي باقي بماند که سبک و ادعاهاي‌مان به بار بنشيند و تبيين شود و به گوش جهانيان برسد

ریشه

2010-01-30T18:54:00.001+03:30

ریشه ی پیچاپیچ سروم

نهان در گل پوسیده

خسته ام از ثقل این تنه!

چو عزم خاک کنم از نو

مرا در گور باز بنه

به خورشیدی دوباره

و بارانی منتظرم

_ با چشمان تمام باز

که مجال باریدن اش

اکنون

نیست!

اهواز . آدینه. 12 تیر 88

شب گرگی

2009-10-02T13:20:00.001+03:30

دهی دور

پر از بره های شوریده گی ذهن

دشتی از اسب های شیدا

در دل

و گلهای مریمش

در یاد

پرم از موسیقی

حماسه

تب

چنان بدم

که گویی شبم

چنان شبم

که انگار روز است

و ماه و ستاره ها

بر باد

چنان خرابم

که انگاری شب است

و تابم از دست رفته است

گرگی در دل

گرگی در چشم

گرگی در باد

و شب گرگی از

دامنه پیدا

دهی نزدیک

دهی آشوب

و هنوز

شب می تراود

28 امرداد 88

اهواز